Cặp đô la/yên đã lao dốc hơn 500 điểm trong ngày hôm qua. Chỉ trong vài giờ, giá đã giảm từ 160,73 xuống 155,58. Một cú biến động nội phiên mạnh như vậy là một trong những đợt lớn nhất trong ba năm trở lại đây. Trong trường hợp này, cái gọi là “lời nguyền mốc 160” lại phát huy tác dụng: việc phá vỡ ngưỡng này được xem là một lằn ranh đỏ, mà theo thông lệ sẽ thúc đẩy một phản ứng đối ứng từ Tokyo.

Đó chính xác là những gì đã xảy ra lần này. Ngay khi phe mua USD/JPY đẩy giá vượt lên trên vùng kháng cự 160,50 (đường biên trên của Bollinger Bands trên biểu đồ 4 giờ), nhà chức trách Nhật Bản lập tức mạnh mẽ gia tăng giọng điệu cảnh báo. Cụ thể, Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama tuyên bố rằng “thời điểm hành động quyết liệt đang đến gần”. Dù bà tránh đề cập thời điểm cụ thể cho khả năng can thiệp, các ám chỉ lại rất rõ ràng (ví dụ, bà kêu gọi các nhà tham gia thị trường “không nên cất điện thoại thông minh trong thời gian tới”). Thêm dầu vào lửa, Thứ trưởng Tài chính kiêm nhà ngoại giao tiền tệ hàng đầu Atsushi Mimura mô tả diễn biến hiện tại như một lời cảnh báo cuối cùng đối với giới đầu cơ.

Sau những phát biểu đó, thị trường bắt đầu ồ ạt đóng các vị thế mua USD/JPY. Quá trình này càng tăng tốc khi các hãng truyền thông lớn (đặc biệt là Reuters và Nikkei) đưa tin Bộ Tài chính và Ngân hàng Trung ương Nhật Bản đã chuyển từ lời nói sang hành động, thực tế tiến hành một chiến dịch phối hợp mua yen và bán đô la Mỹ. Nói cách khác, nhà chức trách Nhật Bản đã thực hiện đợt can thiệp tiền tệ đầu tiên kể từ năm 2024.

Độ biến động hôm qua còn được khuếch đại bởi việc Nhật Bản chính thức bước vào giai đoạn gọi là Golden Week, chuỗi ngày nghỉ lễ quốc gia, khiến thanh khoản trên thị trường nội địa suy giảm. Chẳng hạn, ngày 29 tháng 4, Nhật Bản kỷ niệm Ngày Showa, sinh nhật của cố Thiên hoàng Hirohito. Các ngân hàng Nhật và Sở giao dịch chứng khoán Tokyo đều đóng cửa, và do hoạt động từ phía nhà đầu tư Nhật giảm mạnh, thanh khoản trên cặp USD/JPY thấp hơn đáng kể so với mức bình thường.

Đáng chú ý, có một giả thuyết cho rằng Bộ Tài chính cố ý chọn ngày nghỉ lễ để can thiệp, vì trên một thị trường “mỏng”, ngay cả những “mũi bơm” tiền tệ tương đối nhỏ cũng có thể tạo ra một nhịp biến động giá mạnh và sâu hơn nhiều so với ngày giao dịch thông thường. Bối cảnh này cho phép cơ quan quản lý đẩy USD/JPY xuống dưới các mốc kỹ thuật quan trọng mà không vấp phải sự kháng cự đáng kể từ phe mua đô la.

Cần lưu ý rằng Golden Week tại Nhật kéo dài đến hết ngày 5 tháng 5, vì vậy thị trường liên ngân hàng Nhật Bản sẽ hoạt động trong trạng thái hạn chế trong vài ngày tới. Trong điều kiện thị trường mỏng như vậy, bất kỳ động thái lặp lại nào từ phía nhà chức trách Nhật Bản, hoặc thậm chí chỉ là các phát ngôn mang tính can thiệp mạnh hơn, đều có thể châm ngòi cho những biến động sắc nét mới trên USD/JPY.

Với nhịp điều chỉnh tăng giá hôm nay (phe mua đã đưa tỷ giá quay trở lại vùng 156, lấy lại một phần mức sụt giảm), cần nhớ rằng cơ quan quản lý Nhật Bản thường hành động theo “chuỗi” trong những bối cảnh như thế này nhằm củng cố kết quả của “đợt tấn công” đầu tiên và thuyết phục thị trường về mức độ nghiêm túc trong ý định của họ.

Lấy ví dụ năm 2022, nhà chức trách Nhật Bản đã triển khai một chiến dịch theo nhiều giai đoạn: ngày 22 tháng 9, họ tiến hành vòng can thiệp đầu tiên sau khi cặp tiền này tiến vào vùng 145. Tỷ giá lao dốc mạnh nhưng chỉ trong thời gian ngắn — phe mua tận dụng cơ hội, ồ ạt mở vị thế mua mới, kéo cặp tiền tăng trở lại về vùng 152. Trước tình hình đó, nhà chức trách Nhật Bản tung ra “đợt tấn công” thứ hai — họ chờ đến tối thứ Sáu, ngày 21 tháng 10 (khi tại Nhật Bản đã là ban đêm và thanh khoản tại các thị trường phương Tây suy giảm) rồi tiếp tục can thiệp, kéo tỷ giá từ 152,00 xuống 146,50. Chỉ hai ngày sau đó, vào ngày 24 tháng 10, Tokyo tung “đòn kết liễu”. Làn sóng bán đô la thứ ba diễn ra vào sáng thứ Hai, ngăn cản các nhà giao dịch mua vào khi giá giảm. Chuỗi hành động đó cho phép nhà chức trách Nhật Bản đảo chiều xu hướng trong nhiều tháng. Đến tháng 1 năm 2023, USD/JPY ghi nhận đáy nhiều tháng mới quanh vùng 127. Tất nhiên, vẫn còn các yếu tố cơ bản khác góp phần vào diễn biến này, nhưng vai trò của cơ quan quản lý Nhật Bản là rất đáng kể.

Tất cả điều đó cho thấy các nhịp điều chỉnh tăng (retracement) của USD/JPY theo hướng lên trên hiện rất thiếu tin cậy và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Những cú nhảy giá mang tính điều chỉnh nên được xem là cơ hội để mở vị thế bán, với các mục tiêu ban đầu tại 156,00 (đường biên dưới của Bollinger Bands trên biểu đồ 4 giờ) và 155,50 (ranh giới dưới của mây Kumo trên biểu đồ ngày).